امتیاز موضوع:
  • 68 رأی - میانگین امتیازات: 2.56
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
مهندسي نقشه برداري
#1
مقیاس نقشه :

[تصویر:  14282-2008-2-28-0-32-.JPG]
مقیاس نقشه -
همانطور
که می دانید نقشه هایی مفید است که دارای مقیاسباشند . زیرا در این نقشه
ها امکان محاسبه های فاصله های واقعی بر روی زمین واندازه گیری از روی
نقشه وجود خواهد داشت . بنابراین در هر نقشه باید مقیاس آن بهطور واضح
مشخص گردد .

مقیاس نقشه را می توان به سه صورت نشان داد :

1 – مقیاس توضیحی ( جمله ای ) : که در یک عبارت به صورت جمله بیان می شود . مثل عبارت " یک سانتیمتر برابر یک کیلومتر است .

2 – مقیاس خطی

3 – مقیاس کسری

به علت کاربرد بیشتر مقیاس کسری در کتب درسی با مثال هایی بهتوضیح بیشتر این مقیاس می پردازیم :

این
روش از طریق بیان کردن ارتباط بینمقیاس نقشه و مقدار واقعی آن در روی زمین
صورت می گیرد . این ارتباط به صورت یک کسرنشان داده می شود . اگر چه این
مقیاس به نام مقیاس کسری معروف شده است اما معمولابه شکل یک نسبت نوشته می
شود . برای مثال نمایش کسری 100000 : 1 به صورت نوشت . اگرطول و عرض نقشه
در عدد 100000 ضرب شود اندازه های واقعی آن به دست می آید . در ایننقشه ،
یک سانتیمتر از نقشه برابر 100000 سانتیمتر بر روی زمین یا 1000 متر و یا
یککیلومتر است .

مثال 1 :

اگر 4 سانتی متر از نقشه ای ، 400 متر در رویزمین را نشان دهد ، نمایش کسری آن چقدر است ؟

4 سانتی متر ، 400 متر را رویزمین نمایش می دهد . ( واحد های اندازه گیری باید همجنس شود . یعنی تغییر متر بهسانتیمتر لازم است . )

بنابراین
4 سانتی متر ، 4000 سانتی متر را نشان میدهد . و یک سانتی متر 1000 سانتی
متر را نشان می دهد ، پس نمایش کسری برابر 1000 : 1 خواهد بود .

مثال 2 :

اگر 50 سانتی متر بر روی نقشه 10 کیلومتربر روی زمین را نشان دهد ، نمایش کسری آن چقدر خواهد بود ؟

50 سانتی متر 10کیلومتر را نشان می دهد ( واحد ها باید یکی شود ) .

50 سانتی متر نقشه 1000000 سانتی متر را روی زمین نمایش می دهد . یک سانتی متر نقشه ، 20000 سانتی مترروی زمین را نشان می دهد .

پس نمایش کسری برابر 20000 : 1 خواهد بود .

مثال 3 :

اگر مقیاس نقشه ای 1:50000 باشد ، یک فاصله 2 سانتی متریروی نقشه ، مقدار واقعی آن در روی زمین چند متر خواهد بود ؟

در این مثالمقیاس نقشه داده شده است و فاصله روی نقشه نیز آورده شده پس باید فاصله حقیقی یاروی زمین را بدست آوریم .

یک
سانتی متر روی نقشه برابر است با 50000 سانتیمتر روی زمین پس 2 سانتی متر
روی نقشه چقدر روی زمین است ؟ از طریق تناسب جواب بهدست آمده می شود یعنی
2 در 50000 ضرب می شود

100000سانتی متر یا 1000 متر ویا 1 کیلومتر است .

مثال 4 :

در نقشه ای با مقیاس 1:25000 ، چندسانتی متر از نقشه معادل یک کیلومتر بر روی زمین خواهد بود ؟

در
این مثال 1سانتی متر در روی نقشه برابر با 25000 سانتی متر بروی زمین است
پس 1 کیلومتر رویزمین چند سانتی متر روی نقشه است . باید واحدها همجنس شود
یعنی کیلومتر به سانتیمتر تبدیل شود که یک کیلومتر برابر با 1000 متر و
100000 سانتی متر است ( برای اینکار 1کیلومتر را در 1000 ضرب می کنیم که
متر به دست می آید و سپس در 100 ضرب میکنیم که به سانتی متر به دست می آید
. )

100000 سانتی متر را بر 25000تقسیم می کنیم جواب بدست آمده برابر است با 4 سانتی متر .
مقياس در نقشه هاي جغرافي
مقياس 1:5000000
نقشه هايي كه با دقت 1:5،000،000تهيه شده است پوششي در سطح ايران و گاهي خاورميانه را در بر مي گيرد.

مقياس 1:1000000
در
اين مقياس كليه اطلاعات در پوششي که سطح كشور را در برمي گيرد،نمايش داده
مي شود. بديهي است كه در اين مقياس اطلاعات با جزئيات کمتري نمايش
دادهخواهد شد.

مقياس 1:250000
در اين نوع نقشه اطلاعات جامعي از
ويژگي هايزمين شناسي و ساختاري يك منطقه ارائه مي گردد هر نقشه 1:250000
بين 1 درجه عرض و 5/1 درجه طول جغرافيايي قرار دارد كه وسعتي حدود 15000
كيلومتر مربع را پوشش ميدهد. سطح كشور با 121 برگ نقشه 1:250000 پوشيده مي
شود كه در حال حاضرپوشش كاملي ازنقشه هاي اين مقياس توسط سازمان زمين
شناسي تهيه شده است البته منطقه زاگرس توسطشركت ملي نفت ايران تهيه گريده
است. هر نقشه شامل يك گزارش توصيفي است كه بعضاًفارسي يا انگليسي تهيه شده
است.

مقياس 1:100000
نقشه هاي زمين شناسي 1:100000 , به عنوان
يك منبع اطلاعاتي پايه , در نواحي ويژه اي تهيه مي شود كهشرايط لازم براي
تمركز و انباشت ذخاير معدني فلزي و غير فلزي فراهم بوده است. گاهينيز اين
نقشه ها در راستاي اهداف مهندسي و يا شناخت پديده هاي خطر آفرين طبيعي
تهيهمي شوند تا در كاهش هزينه هاي مهندسي سازه ها و همچنين مخاطرات طبيعي
مورد استفادهقرار گيرند. اينگونه نقشه ها داراي يك گزارش توصيفي هستند كه
در كنار و پشت نقشه بهچاپ مي رسند. استاندارد مطالعاتي هر نقشه زمين شناسي
1:100000 حدود 2500 كيلومترمربع است كه به موازي معمول بين نيم درجه طول و
عرض جغرافيايي قراردارند. با وجوداين در نواحي مرزي ممكن است رويه يك نقشه
1:100000 كمتر از مقدار استاندارد باشد. تمام ايران با حدود 659 برگ نقشه
1:100000 پوشيده مي شود. مناطقي كه كويري وبياباني هستند در مقياس
1:100000 اولويت مطالعاتي ندارند.

مقياس 1:50000
در اين مقياس
نقشه هاي توپوگرافي کل کشور، توسط سازمان جغرافيايي نيروهاي مسلحبراي کل
کشور تهيه گرديده است. در اين مقياس، هر نقشه 1:50000 بين 15 دقيقه عرض
15دقيقه طول جغرافيايي قرار دارد.

مقياس 1:25000
در اين نقشه ها
, علاوهبر اطلاعات كلي زمين شناسي گسترش زون هاي كانه دار , دگرساني ها و
ارتباط كاني سازيبا زمين ساخت نشان داده مي شود. اين نقشه ها در مرحله
اكتشافات پي جويي تهيه ميشوند و گستره اي به وسعت 20 تا 100 كيلومتر مربع
را پوشش مي دهند. در تهيه اين نقشهها از عكس هاي هوايي 1:25000 و نقشه هاي
توپوگرافي 1:25000 استفاده مي شود و درصورت نداشتن عكس هوايي 1:25000
برداشت ها به كمك دوربين نقشه برداري صورت مي گيرد. اين نقشه ها در مرحله
پي جويي و در محدوده هاي اميد بخش معدني به وسعت 20 تا 100كيلومتر مربع
تهيه مي شوند.

مقياس 1:5000
در اين نقشه‎ها افزون براطلاعات
زمين‎شناسي بخش‎هاي مختلف مناطق كاني‎سازي، مشخصات سني و تركيبي
سنگدربرگيرنده و ارتباط كاني‎سازي با دگرساني و زمين‎ساخت مشخص
مي‎گردد.نقشه‎هايزمين‎شناسي - معدني 1:5000 به طور عموم در مرحلة اكتشاف
عمومي (نيمه تفصيلي) تهيهمي‎شوند و گسترة زير پوشش آنها حدود چند تا
حداكثر 20 كيلومترمربع مي‎باشد.در تهيةاين نقشه‎ها بيشتر از دوربين
نقشه‎برداري استفاده مي‎شود ولي در صورت وجود عكسهوايي 1:5000 سرعت و دقّت
برداشت‎ها افزايش مي‎يابد. استفاده از عكس‎هاي ماهواره‎اينيز همچنان در
تهية اين نقشه‎ها متداول مي‎باشد. اين نقشه‎ها در مرحلة اكتشافاتعمومي
(نيمه تفصيلي) و بر حسب ضرورت در گستره‎هاي چندكيلومترمربع تا حداكثــر
20كيلومتر مربع در شبكـــه‎هاي 100×500 ، 000 × 200 و يا 50× 100 تهيه
مي‎شوند.

مقياس 1:1000
اين نقشه‎ها در مرحلة اكتشافات تفصيلي و
بر حسب نياز درگستره‎هاي چند هكتار تا چند كيلومتر مربع ( زون كاني‎سازي)
تهيه مي‎شوند تراكمنمونه‎گيري 000 عدد در هر هكتار است.

مقياس 1:500
اين‎گونه
نقشه‎هابيشتر در مرحلة اكتشاف تفصيلي و در محدوده‎هاي معدني به وسعت چند
هكتار تا چندكيلومترمربع، با استفاده از نقشه‎هاي توپوگرافي با مقياس
مشابه، تهيه مي‎شوند. ايننقشه‎ها علاوه بر نمايش داده‎هاي زمين‎شناسي دقيق
، همچنان نشانگر مناطق دگر‎سان وكانه‎دار‎اند. راهنما و گزارش اين گونه
نقشه‎ها بيانگر روشني از پيوند كاني‎زايي،ماگمازايي و دگرگوني است. نوع و
زمان كاني‎زايي از جمله داده‎هايي است كه ازنقشه‎هاي معدني1:500 مي‎توان
برداشت كرد. اين نقشه‎ها در مرحلة اكتشافات تفصيلي وبر حسب نياز در
گستره‎هاي چند هكتار تا چند كيلومتر مربع ( زون كاني‎سازي) تهيهمي‎شوند
تراكم نمونه‎گيري 000 عدد در هر هكتار است.
پاسخ
 سپاس شده توسط sajjadlootfi@yahoo.com


موضوعات مرتبط با این موضوع...
موضوع نویسنده پاسخ بازدید آخرین ارسال
  مهندسي زلزله انجمن مخ ها 6 2,873 26-10-2013، 06:05 PM
آخرین ارسال: kourosh-121
  مهندسي خاك و پي انجمن مخ ها 4 5,226 09-10-2011، 12:33 AM
آخرین ارسال: انجمن مخ ها

پرش به انجمن:


کاربرانِ درحال بازدید از این موضوع: 1 مهمان