امتیاز موضوع:
  • 2 رأی - میانگین امتیازات: 1.5
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
برمکیان، وزیران ایرانی روزگار عباسی
#1
[تصویر:  ta4-2156.jpg]
سپاهیان ابومسلم خراسانی توانستند اعراب را در همان مکان‌هایی که پدرانشان یک سده پیش از تازیان شکست خورده بودند، شکست دهند و به روزگار فرمانروایی اموی-که بر نژاد عربی خود بسیار می‌بالیدند- مُهر پایان بزنند. در نتیجه پس از این رستاخیز ملی، ایرانیان خاندان عباسی را جایگزین امویان کردند. عباسیان که توانمندی خود را در تکیه‌زدن به ایرانیان به ویژه خراسانیان می‌دیدند؛ ناگزیر بودند پست‌های مهم فرمانروایی خود را به دست ایرانیان بسپارند. در این میان «آل‌برمک» یکی از مهمترین خاندان‌های ایرانی بودند که در روزگار عباسیان به درجه‌ی وزارت رسیدند و بسیار خوش درخشیدند. برمکیان از متولیان «معبدنوبهار» در بلخ بودند. زمانی که ابومسلم در خراسان به پا خواست «خالدپسربرمک»-یکی از افرادی که در خاندان برمکی بسیار ارجمند بود- به او پیوست و یکی از فرماندهان سپاه ابومسلم در جنگ با امویان شد. پس از پیروزی خراسانیان بر اعراب و روی کار آمدن عباسیان خالد وارد دستگاه خلافت عباسی شد و کم کم پست‌های مهمی چون وزارت، و فرنشینی(:ریاست) دیوان خراج را به دست آورد. نفوذ برمکیان در دستگاه خلافت به روزگار یحیا پسر خالد به اوج خود رسید. وی به شوند(: دلیل) آنکه پدرش اورا از جانب خود فرمانروای ری و سپس فارس کرد از همان روزگار نخست زندگی با فرمانروایی و اداره‌ی سرزمین آشنا شد.
در سال ١۶٢ مهی سرپرستی «هارون‌الرشید» فرزند «مهدی‌عباسی»-خلیفه‌ عباسی در آن روزگار- به یحیا رسید و همین امر پیشرفت یحیا پسر خالد را در پی داشت. در سال ۱۶۹مهی و به هنگامی‌که مهدی عباسی، هارون را به فرمانروایی سراسر سرزمین‌های باختری(:غربی) قلمرو خویش برگزید، تمام امور این بخش در دستان یحیا قرار گرفت. در این زمان بود که هارون و یحیا به جنگ با امپراتور روم شرقی پرداختند. راهنمایی‌ها و فرنشینی یحیا شوند(:سبب) پیروزی هارون شد و امپراتور روم خاوری(:شرقی) « ایرِن»، ناچار پیمان‌نامه‌ی سازش را پذیرفت و برای حفظ تاج و تخت خود سالیانه هفتاد هزار دینار پرداخت. از جمله کردارهای دیگر یحیا می‌توان به تلاش او برای جلوگیری از برکناری هارون از جانشینی خلیفه به سود فرزند هادی-برادر هارون و یکی فرمانروایان عباسی- اشاره کرد. او تا آنجا بر این امر پافشرد که در سال ١٧٠مهی هارون را بر تخت خلیفه‌گری نشاند.
هنگامی که هارون به فرمانروایی رسید یحیا را به وزارت خو برگزید و همه‌ی امور را به دست او سپرد. همچنین او نخستین وزیری است که امیر نیز خوانده شد. وی با شایستگی ویژه‌ای توانست اوضاع نابسامان امپراتوری را سامان دهد و از این جهت نامورترین مرد روزگار خود در دستگاه خلافت شود. جلوگیری او از خرید کنیزی که هارون می‌خواست بهای گزافی را برایش بپردازد خود گویای چیرگی یحیا برمکی بر هارون‌الرشید است.
تلاش او برای آبادانی‏، بخشش‌های بزرگ‌منشانه‌ی او و دیدارهای بی‌پیرایه‌اش با مردم، در کنار توجه او به دانش‌های زمان خود و دانشمندان، شوندی بود برای اینکه او پرآوازه‌ترین فرد خاندان برمکی شود. تلاش او و فرزندانش-فضل، جعفر، محمد، موسی- در ایجاد «نهضت‌ترجمه» و برگردان آثار پهلوی به عربی-همچون اندرزنامه‌ها و آیین‌نامه‌ها-، باعث انتقال فرهنگ و ادب ایران کهن به روزگار اسلامی شد. امری که می‌تواند شوند ارزشمند برای پاسداری از فرهنگ و تمدن ایران باستان باشد. تلاش خاندان برمکی به ویژه یحیا در این راستا تا جایی بود که دربار بغداد بیش از‌ آنکه اسلامی بنماید ایرانی جلوه می‌کرد.
شکوه و جلال برمکیان به ویژه یحیا تا جایی بود که هارون‌الرشید تنها به صورت نمادین فرمانروایی داشت. همین شکوه و آوازه‌ی برمکیان، در نهایت شوندی شد تا خلیفه پس از بازگشت از سفر حج فرمان به کشتن جعفر پسر یحیا و دستگیری یحیا و فرزندانش بکند. این فرمان به قدرت چندین ساله‌ی برمکیان پایان داد و یحیا نیز سرانجام در زندان درگذشت.
یاری نامه:
١- ابن اثیر، عزالدین علی، الکامل ج ۶، برگردان عباس خلیلی، تصحیح مهیار خلیلی، تهران، شرکت سهامی چاپ و انتشارات کتب ایران، بی‌تا.
٢-ابن خلکان، لابی العباس شمس الدین احمد بن محمد بن ابی کلربن خلکان، وفیات الاعیان حققه الدکتور احسان عباس، قم، انتشارات امیر، بی‌تا.
٣- الجهشیاری، ابوعبدالله محمدبن عبدوس، الوزراء و الکتاب، برگردان: ابوالفضل طباطبایی، تهران، ۱۳۴۸٫
۴- بووا، لویس، برمکیان به روایات مورخین عرب و ایرانی، برگردان عبدالحسین میکده، تهران، انتشارات علمی و فرهنگی، ۱۳۳۶٫
۵-زرین کوب، عبدالحسین، تاریخ ایران بعد از اسلام، چاپ هشتم، امیرکبیر، ۱۳۷۹.
۶- زیدان، جرجی, تاریخ تمدن اسلام، برگردان علی جواهر کلام، تهران، انتشارات امیر کبیر، ۱۳۶۹
امضاء :

سخت کوشی هرگز کسی را نکشته است، نگرانی از آن است که انسان را از بین می برد....!
پاسخ


موضوعات مرتبط با این موضوع...
موضوع نویسنده پاسخ بازدید آخرین ارسال
  آشنایی با آداب عیدی دادن در روزگار باستان افسانه پناهی 4 134 06-03-2014، 12:03 AM
آخرین ارسال: افسانه پناهی

پرش به انجمن:


کاربرانِ درحال بازدید از این موضوع: 1 مهمان