امتیاز موضوع:
  • 4 رأی - میانگین امتیازات: 2.5
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
زبان فارسی، تاریخ، نوزایی و فراگیری آن
#1
برپایه ی آزموده ها می توان گفت که فراگیری زبان فارسی برای بسیاری از ایرانیان، پس از بیرون آمدن از دامان مادر، در روند آموزش های نا بسامان ِ پس از آن، به بیراهه می افتد و مگر برای برخی از آنان، که به نسبت اندک هستند، برای بسیاری دیگر ( اگر چه حتا از آموزش ها و آگاهی های ویژه ی دیگری برای کسب و کار خود برخوردار می گردند) به روی کاغذ آوردن اندیشه چندان دشوار می گردد که از نوشتن حتا درباره ی یک موضوع ساده به فارسی، که به آسانی دریافت شدنی باشد، باز می مانند.
نمی توان ادعا کرد که این وضعیت ویژه ی ایران و ایرانیان است و در زبان دیگری نمونه ندارد، لیکن با پردلی می توان گفت که این دشواری اکنون در زبان فارسی و نزد ایرانیان برجستگی ویژه ای یافته است.
دلایل پدید آمدن این وضعیتِ ناخوشایند البته گوناگون است و بستگی به زبان فارسی ندارد که زبانی بسیار پرمایه و توانا است. به گفته ی دکتر پرویز ناتل خانلری « ناتوانی زبان، ناتوانی کسانی است که به آن سخن می گویند». این وضعیت در واقع دستپخت آنانی است که در حق این زبان کوتاهی های فراوان می کنند و حساسیتی نسبت به نابسامانی های تحمیل شده به آن از خود نشان نمی دهند.
به بیان دقیق تر، مستول اصلی چون این وضعیتی، نه تنها آن قلم به دستانی هستند که نا مسئولانه و به شیوه ی سنتی، برای فضل فروشی، از به کارگیری واژه ها و عبارات بیگانه ای که برابرهای آن ها در زبان فارسی رایج و یا ساختنی است، پرهیز نمی کنند، بلکه آنانی نیز هستند که توانایی انجام اصلاحات لازم در پهنه ی آموزش زبان فارسی، تشویق برای به کارگیری و نیرومندسازی آن، و نیز ایجاد حساسیت در برابر کژروی های املایی و انشایی دراین زبان را دارند، اما به دلایلی که در نوشته های بعدی روشن می گردد از انجام آن سرباز می زنند.
فراگیری درست و بسامان زبان فارسی روندی زمان گیر و دیرانجام دارد و به دگرگون سازی بنیادی آموزش زبان، از همان آعاز کودکی و نوجوانی و پشتیبانی و تشویق جدی مسئولان در سراسر رده های آموزشی و قلمرو های نگارشی، نیازمند است.
افزون بر این ها، هیچ فراگشت و رشد فرهنگی نیز پیش از فراهم شدن زمینه های لازم عینی و ذهنی آن رخ نخواهد داد. نگاهی به روند آخرین دوره ی نوزایی در زبان و ادبیات فارسی که از دست کم ١۰۰- ۹۰ سال پیش تا کنون، بر پایه ی رشد ناگزیر مناسبات اقتصادی، اجتماعی و سیاسی جامعه ی ایران، به ویژه پس از انقلاب مشروطه، ادامه دارد، نمایانگر آن است که امروز کشور ایران در ادامه ی ناگزیر دگرگونی های عینی و فراگشت جامعه ی خود ، به همخوانی و همپایی ِ به تر زمینه های ذهنی جامعه و زبان خود نیازمند است.
جوانان ما امروز تشنگی کنجکاوی خود را، نه با ادبیات ناب گذشتگان، و نه با یاوه گویی های برخی متجددنما، می توانند آرام نمایند. وظیفه ی تاریخی ما و هم اندیشان ما به سهم خود، نمایاندن توانایی های گذشتگان، توشه ی راه ساختن ِ تجارب آنان و راهنمایی و یاری به نسل مشتاق در کوشش او برای یافتن راه حقیقی تکامل آینده ی انسان هاست و یکی از افزارهای ما در این کار، زبان مادری ماست که همچون هر زبان دیگری اگر توانا و نیرومند باشد و بتواند هر آن چه را که این تکامل بدان نیازمند است، به خوبی و به درستی بنمایاند، توشه ی راه و از پیش شرط های ضرور برای حرکت در جاده های رشد و پیشرفت است.
در تارنمای ما، مقالات بلند بالا درباره ی فتح جوشقان، عشق ورزی یوسف و زلیخا، پژوهش های تازه در باره ی خانه ی ابوالمظفر عبدالجبار، ناله ها و گدابازی های شاعران بی ذوق و بی هوده نویسی نویسندگان نام جو، به هیچ روی دیده نخواهد شد. صفحات تارنمای ما میدان جنگ های قلمی دسته های حیدری و نعمتی که با یکدیگر خرده حساب دارند، نیست و سرانجام، تارنمای ما برای یک مشت بیکاره ی شکم سیر نیست که درآن حال که هزاران هزار تن از مردم ستم دیده ی ما به نان شب نیارمندند، در پناه حامیان خود در امن و امان نشسته و دو غزل از حافظ را از بر کرده و آن را به نام معلومات، گنجینه ی ناندانی خود کرده اند، اگر کسی بپرسد، اگر تارنمای آریا ادیب این مطالب را ندارد پس چه دارد ؟ ما با او کاری نداریم. ما تارنمای زبان و ادبیات فارسی را برای دیگران، یعنی آنانی که می دانند تمدن بشر امروزی بسیار فراتر از این فلاکت هاست، می نویسیم.
ما در این تارنما ، از یک سو کوشش خواهیم کرد تا سهمی به اندازه ی توانانی خود در طرح مسئله ی ضرورت همخوانی ِ شرایط ذهنی جامعه و از جمله زبان فارسی، با دگرگونی های ناگزیر عینی در جامعه ی ایران، بر عهده بگیریم و از سوی دیگر خواهیم کوشید تا با آموزش درست و آسان ِ زبان فارسی و آشنایی دادن بیش تر با امکانات بی کران این زبان، به آسان سازی و سامانمندی کاربرد آن یاری برسانیم.
تارنمای زبان و ادبیات فارسی (آریا ادیب) در کاربرد زبان و شیوه ی نگارش خود و درست نویسی، پای بند به آیین های محافظه کارانه نیست و با پرهیز از فرنگی مآبی و عربی مآبی از یک سو و دوری از فرنگی ستیزی و عربی ستیزی از سوی دیگر، به جای خود و در آن جا که به توانمندی و غنای زبان فارسی ( که مراد ماست) یاری می رسد، از واژه های هنوز دقیق تر و رساتر فرنگی و عربی نیز بهره خواهد گرفت. مراد ما رعایت دقت، درست نویسی و ساده نویسی است تا توده های هر چه بیش تری بتوانند از مطالب آن بهره بگیرند.
ما با بهره گرفتن از اندیشه و آگاهی دانشمندان و صاحب نظران بنام و با برقراری پیوند با دوست داران زبان فارسی و بازتاب نظرات آنان، و با دادن آگاهی های همه سویه پیرامون زبان و ادب فارسی و نمایش جوانب گوناگون نوزایی و نوسازی در آن، در کنار بازگفت ظرایف و توانایی های این زبان و نیز نشان دادن ایرادات و نارسایی های پدید آمده در آن، خواهیم کوشید تا ضرورت رشد و هرچه نیرومند تر ساختن زبان فارسی را از دیدگاه های فرهنگی، اجتماعی و سیاسی نیز مستدل نمائیم.
خواست ما از گشودن این صفحه، نه پدیدآوردن جایی برای دادن تنها احکام و آگاهی های روشنفکرانه و آکادمیک درباره ی زبان فارسی، بلکه از جمله فراهم آوردن میدانی برای طرح آن مسائل گرهی در زبان فارسی است که بررسی و روشن نمودن آن ها به نیرومند تر گردیدن و همپا شدن هرچه بیش تر زبان فارسی با کاروان دانش و فرهنگ و تمدن جهانی یاری می رساند.
مراد ما، انجام گفت و گوهای جان دار، پرشور و پرمایه در میان آن کسانی است که پیرامون بخش های گوناگون قلمرو زبان فارسی آگاهی های ارزشمند دارند و برای از میان برداشتن سدهایی که بر سر راه رشد طبیعی این زبان قرار گرفته است، چاره و تدبیری می شناسند.
این عزیزان اگر همت کرده و با طرح نظرات خود پیرامون هر کدام از موضوعات دسته بندی شده در این تارنما، یا پیرامون هر موضوعی که خود پیشنهاد می کنند، به رشد آن شرط ذهنی ضرور که در بالاتر از آن یاد کردیم، یاری برسانند، در حقیقت وظیفه ی میهنی خویش را انجام داده و دِین خود را به مردم شان پرداخته اند. ایدون باد آریا ادیب
مقالات نهاده شده در این تارنما در یک نگاه :
خوانندگان ما یرای خواندن نوشته های این تارنما می توانند آن ها را یا در آرشیو موضوعی بیابند
و یا در پایین ستون آرشیو موضوعی، هر نوشنه را از ( فهرست همه ی نوشته های تارنما )، مستقیمن فراخوانده و بخوانند.
١ – سرگذشت زبان فارسی
● سرگذشت زبان فارسی ، جلال خالقی مطلق
● درباره ی فقر فرهنگی مهاجمان به زبان فارسی . دکتر جلال متینی
۲ – دگرگونی های تاریخی در زبان فارسی (Semantics)
● زبان و جامعه . دکتر پرویز ناتل خانلری
● تاثیرات زبان عربی در پیدایش زبان دری و شعر عروضی فارسی
( تکامل ادب فارسی در دوران پس از اسلام )
احسان طبری
٣ – جایگاه سیاسی و مسائل امروز زبان فارسی
● پیرامون جایگاه سیاسی زبان فارسی . آریا ادیب
● مشکلات کنونی زبان فارسی و راه های حل آن ها . احسان طبری
● آسیب دیدگی های زبان فارسی دکتر پرویز ناتل خانلری
۴ – ادبیات فارسی
● مقالات پیش گفتار :
● ادبیات فارسی . ملک الشعرای بهار
● ادبیات عامیانه ی ایران . مهران افشاری
● نخستین نسل ادبیات داستانی ایران محمد بهارلو
● فصل نخست: شعر فارسی :
● شعر شناسی ملک الشعرای بهار
● درباره ی شعر و شاعر احسان طبری
۵ – دستور زبان و آیین درست نویسی فارسی
● درباره ی فارسی نویسی . ناصر پور پیرار
● بزرگ سازی و کوچک سازی ِ واژه ها در زبان فارسی . احسان طیری
● نکته هایی از درست نویسی زبان فارسی آریا ادیب
(درباره ی : فعل «بایستن» / «است» و «هست» / «گفتی» و «گویی» / صفت ساده و صفت مفعولی / دراز نویسی / «بر علیه» / نشانه های نگارشی / گرایش به حذف حرف اضافه / اضافه کردن «ی» در حالت اضافه / گذاشتن و گزاردن، . . . . . . . . )
● غلط های مشهور املایی و دستوری زبان فارسی دکتر سعید نفیسی
مهدی پرتوی آملی
محمد نبی عظیمی
● پاک سازی زبان فارسی از قاعده های دستوری
زبان عربی محمد پروین گنابادی
۶– خط فارسی
● درباره ی تغییر خط فارسی. دکتر پرویز ناتل خانلری
● شیوه ی خط فارسی . دکتر پرویز ناتل خانلری
● مسئله ی اصلاح خط فارسی دکتر پرویز ناتل خانلری
● درباره ی اصلاح خط فارسی . دکتر پرویز ناتل خانلری
● مسئله ی خط . احسان طبری
۷ – زبان عامیانه ، کنایات و اصطلاحات زبان فارسی آریا ادیب
● حروف آ و الف
● حرف ب
● حرف پ
● حرف ت
۸ – کالبد شکافی واژه های زبان فارسی (Etimology)
● بحثی درباره ی « موشک » و « رزمایش » رستم جمشیدی
● « آیین » و « دین » مجتبا آقایی
● دگرگردی واژه ها در سیر زمان دکتر فریدون جنیدی
(درباره ی واژه های « باد »، « کمر »، « کمربند »، « افسوس »،
« پرستیدن » (و مشتقات آن)، واژه های «زن»، «بانو» و «دوشیزه»، « آریا»، «ایران» و «اوستا»)
● درباره ی واژه های «تات»، «تاجیک» و «تازی» دکتر یحیا ذکا
● درباره ی واژه ی «کردن»، پسوندهای مکان ِ ساخته شده از آن
و نام شهر «کرمان» دکتر فریدون جنیدی
۹– ریشه های تاریخی اصطلاحات و ضرب المثل های فارسی
● ریشه های تاریخی اصطلاحات و ضرب المثل های فارسی. آریا ادیب
مهدی پرتوی آملی
( آب از سرچشمه گل آلود است، آب پاکی روی دست کسی ریختن، آب زیر کاه، آبشان از یک جوی نمی گذرد، آتش بیار معرکه، آفتابی شدن، از بیخ عرب شدن، انگار از دماغ فیل افتاده، از کوره در رفتن، از کیسه ی خلیفه بخشیدن، الکی، با آب حمام دوست گرفتن، باج ندادن به شغال، باج سبیل، باد آورده را باد می برد، بادنجان دور قاب چیدن، برو آن جا که عرب نی انداخت، بز بیاری، بل گرفتن، به مشروطه اش رسید، بند را آب دادن، به رخ کشیدن، پارتی بازی، پته اش روی آب افتاد، پدرت را در می آورم، پدر سوخته، پهلوان پنبه، پنبه ی کسی را زدن، تعارف شاه عبدالعظیمی، جنگ زرگری، جور کسی را کشیدن، جیم شدن، چشم روشنی، چوب توی آستین کسی کردن، حاجی حاجی مکه حاشیه رفتن، به کرسی نشاندن حرف، حرف مفت، حقه بازی، حمام زنانه، حیدری و نعمتی، خاک بر سر، . . . . . . . . . . )
١۰– واژه نامه ی بیگانه – فارسی آریا ادیب
● از حرف آ تا ش
● از حرف ص تا ی
١١– هنر ترجمه و مسایل آن
● چه گونگی واگویی و نوشتن نام های بیگانه در فارسی . دکتر پرویز ناتل خانلری
● مسائل واژه سازی . داریوش آشوری
● توانایی زبان فارسی در واژه سازی. دکتر محمود حسابی
● اصول و ضوابط واژه‌گزينی . فرهنگستان زبان و ادب فارسی
● نگاهی به برخی از مسائل ترجمه در ایران علیزضا سمیعی
١۲– دیدگاه ها
● حتا مثلن خاهر : سه پیشنهاد نگارشی : افشین دشتی
● سنت دیرینه ی واژه پردازی پارسی : رستم جمشیدی
● در آشپزخانه ی زبان فارسی : از ۴ دیواری
(در باره ی کاربرد فعل «خوردن» در زبان فارسی)
١٣– آیا می دانستید که . . . . . ؟
● دانستنی های گوناگون از زبان و ادبیات فارسی . آریا ادیب
بخش نخست تا شماره ی ٣۸
بخش دوم از شماره ی ٣۹ به بعد
١۴- ابزار کار ادبی
● ابزار کار ادبی ( پیش گفتار ) آریا ادیب
● آشنایی با اصطلاحات ادبی آریا ادیب
● علم بدیع ( آرایه های ادبی ) آریا ادیب
● علم بیان آریا ادیب
● مکتب های ادبی و هنری آریا ادیب
١۵- بررسی های ادبی
● ادب شناسی (سبک شناسی) " علویه خانم " ناصر موذن
● در حست و جوی " سر ّ " حافظ احسان طبری
● نگاهی به کتاب شعر متعهد ایران سعید سلطانی
◙ ◙ ◙
یادداشتی پیرامون نوشته های بهره گرفته در این تارنما:
برخی از مقاله های ارزشمندی که ما را در کار آشناسازی ِ دوست داران زبان و ادب فارسی با گوشه وکنار شگفت آور این زبان و ادبیات یاری می رساند، و از این رو برای نوشته شدن در این تارنما برگزیده می شود، در بخش هایی از خود، یه موضوع مورد نظر ما مربوط نمی گردد و یا با آیین دستوری و درست نویسی فارسی همساز نیست.
از آن جا که ما از یک سو به شرف ادبی و اصل فرهنگی در نامیدن نویسنده و منابع بهره گرفته پای بند هستیم و از سوی دیگر در برابر خوانندگان خود برای آسان فهمی، درست خوانی و درست نویسی فارسی اندریافت مسئولیت داریم، برخود روا می داریم که این گونه مقالات را به اندازه ی مورد نیاز کوتاه نموده و آن ها را نیز ار نادرستی های املایی و دستوری، اگر هست، پاک سازیم، با آیین درست نویسی فارسی، اگر نیست، همساز نماییم و واژه ها و عبارات پیچیده یا کنارنهاده ی بیگانه را نیز از آن ها دور ساخته و برابرهای جاری و جاافتاده ی فارسی ِ آن ها را به کار بگیریم. خوانندگان ما اگر خواستار خواندن این مقالات در اندازه یا شکل نخستین اشان باشند ، با داشتن نام و نشانی آن ها، به آسانی می توانند به این نوشته ها دست یافته و آن ها را بخوانند.
نوشته های تارنمای آریا ادیب را نیز که اکنون برخی از تارنماهای آماده خوار با چشم فرو بستن بر نخستین اصل فرهنگی ِ پذیرفته شده در سراسر جهان، بدون نامیدن تارنمای ما، زینت صفحات خود نموده و با این کار عیار خود را به نمایش گذاشته اند، خوانندگان ما خود بی گمان از شیوه ی بخش بندی و نمایش مطالب و آیین نگارشی ما به آسانی تمیز داده و باز می شناسند.
امضاء :

سخت کوشی هرگز کسی را نکشته است، نگرانی از آن است که انسان را از بین می برد....!
پاسخ
 سپاس شده توسط Hossein.J


موضوعات مرتبط با این موضوع...
موضوع نویسنده پاسخ بازدید آخرین ارسال
  دامنه ی نفوذ و تاثیر زبان فارسی بر زبان های جهان WiSe 0 151 14-03-2014، 10:00 PM
آخرین ارسال: WiSe
  دگرگونی های زبان فارسی WiSe 0 153 14-03-2014، 09:59 PM
آخرین ارسال: WiSe
  گفتاری پیرامون صرف فعل در زبان علمی فارسی WiSe 0 142 14-03-2014، 09:02 PM
آخرین ارسال: WiSe
  هنر وازه سازی علمی در زبان فارسی WiSe 0 132 14-03-2014، 08:48 PM
آخرین ارسال: WiSe
  تاثیر ترجمه بر واژگان و دستور زبان فارسی WiSe 0 142 13-03-2014، 10:24 PM
آخرین ارسال: WiSe
  تاثیر ترجمه بر واژگان و دستور زبان فارسی WiSe 0 151 13-03-2014، 10:15 PM
آخرین ارسال: WiSe
  تاثیر ترجمه بر واژگان و دستور زبان فارسی WiSe 0 133 13-03-2014، 10:11 PM
آخرین ارسال: WiSe
  تاثیر ترجمه بر واژگان و دستور زبان فارسی WiSe 0 161 13-03-2014، 09:43 PM
آخرین ارسال: WiSe
  تلفظ و نوشتن نام های بیگانه در زبان فارسی WiSe 0 144 13-03-2014، 09:31 PM
آخرین ارسال: WiSe
  زایدنویسی در زبان فارسی WiSe 0 140 13-03-2014، 04:13 PM
آخرین ارسال: WiSe

پرش به انجمن:


کاربرانِ درحال بازدید از این موضوع: 1 مهمان